Popular Posts

Friday, February 28, 2014

Chuyện đời bất hạnh của tôi






From: Giang Chu <>



                  Câu chuyện quá CẢM ĐỌNG ...NÊN ĐỌC.....
Chuyện đời bất hạnh của tôi
Đoàn Dự ghi chép

Thưa quý bạn, hồi tôi còn nhỏ, ở quê tôi Thái Bình là nơi dân
chúng chuyên sống về nghề làm ruộng, đất tuy rộng nhưng dân số
quá đông, mật độ dân chúng tính trên mỗi cây số vuông cao nhất
Việt Nam, nên việc canh tác hết sức cực nhọc, ấy là chưa kể
những năm mất mùa, đói kém. 

Từ đó sinh ra chuyện tảo hôn: những gia đình hơi khá giả một chút nhưng thiếu người làm lụng, bèn cưới vợ cho cậu con trai mới 7-8 tuổi của mình lấy cô gái 17-18 tuổi để cô ấy về tập tành dần, quán xuyến công việc gia đình. 

Những cuộc hôn nhân như vậy khó có hạnh phúc bởi vì tuổi tác bất đồng, cô dâu đã đến tuổi cập kê trong khi chú rể hãy còn con nít. Người Tàu thì họ có thói quen thích cưới vợ lớn tuổi cho con trai của mình. Trong tập truyện ngắn “Miền Tây” do bà Chu Hồng dịch của các nhà văn TQ hiện nay sang tiếng Anh (“Western”, translated by Zhu Hong), bán cả ở TQ lẫn bên Mỹ, tôi thấy bà ấy gọi những người vợ lớn tuổi hơn chồng như vậy là “sister-wife” và cho biết người chồng thường nể nang, kính trọng vợ như người chị, ít khi nào dám đánh đập dù họ đã lớn.

Ngoài ra, hồi tôi còn nhỏ, mẹ tôi còn kể là ở quê tôi đôi khi
cũng có chuyện tráo hôn nữa (chữ Hán có lẽ là trá hôn nhưng
tôi chưa đọc sách nào thấy hai tiếng này): một gia đình kia có
người con trai bị khuyết tật hay bệnh trạng gì đó, không lấy
được vợ, họ cho người khác giả làm chú rể đi cưới hỏi giùm.
Sau khi cưới xong, nhất là sau đêm tân hôn, bấy giờ cô dâu mới
biết là mình bị lừa nhưng ván đã đóng thuyền, đành phải bấm
bụng chịu đựng sống suốt đời như vậy…

Ở miền Nam tôi chưa thấy có trường hợp trá hôn nào như thế mà
chỉ có trường hợp “tráo hôn bất đắc dĩ” ở Long An: cô gái kia
được cha mẹ nhận lời gả cho một cậu trai ở Long Xuyên nhưng cô
đã có người yêu rồi. Đến khi cưới hỏi (vì ở xa nên họ làm
đám hỏi, đám cưới cùng một lượt), ban đêm cô gái bèn bỏ trốn,
đi chung sống với người yêu. 

Sáng ra, phía họ nhà trai sắp tới, cha mẹ cô gái quýnh quá bèn đem cô em mới 16 tuổi vô thế chỗ, cô em cũng đồng ý và họ cũng nói thật với phía nhà trai như vậy. Thấy “cô em” xinh xắn có lẽ còn hơn cả cô chị nữa, bố mẹ chú rể kể cả chú rể đều bằng lòng tức thì và đám cưới diễn ra tốt đẹp. “Cô em gái” về làm dâu, hết sức ngoan
ngoãn, vợ chồng sống rất hạnh phúc. Ít lâu sau, “cô chị” trở về, sang Long Xuyên thăm em gái, thấy em sống hạnh phúc và thấy 
“thằng chồng” của em gái cũng đẹp trai quá mà gia đình lại giàu có nữa nên đòi cô em phải trả lại chồng cho mình. Cô em không đồng ý, vậy là cô chị bèn trở về nhà lục tìm giấy khai sinh lúc làm đám cưới mới 16 tuổi của cô em đem ra xã tố cáo. “Chú rể” bị bắt về tội “giao cấu với trẻ em vị thành niên” mặc dầu có cưới hỏi đàng hoàng và bị tuyên án 2 năm tù. “Cô em” khóc quá, cô nói tù thì tù, cô vẫn yêu chồng và chờ đợi chồng cho đến ngày đoàn tụ…

Hiện nay, đối với các “chú rể” Đài Loan hoặc Hàn Quốc sang
cưới vợ Việt Nam thì chuyện trá hôn xảy ra nhiều không kể
xiết. Người ở bên ấy già lão, bất lực, tàn tật hoặc nghèo
quá không lấy vợ ở bên ấy được, họ trả một số tiền cho người
sang bên này “cưới giùm”. Khi vừa cưới xong thì người “ra tay
nghĩa hiệp” cũng không dại gì mà không “nếm thử” cái của trời
cho, và người bên ấy cũng biết như thế nên cái giá tiền thuê
người “cưới giùm” cũng vừa phải thôi, không lấy gì làm cao
lắm, “người nghèo” có thể đủ sức chịu được.

Sau đây xin mời quý bạn xem xét từ đầu một cuộc tráo hôn có
thể nói là rất đàng hoàng ở ngoài Bắc cách đây chừng mấy
chục năm chứ không láo lếu như việc đánh tráo của bọn Kim chi
và Tài-Oan…

TÔI là một cô gái quê, học đến lớp 10 thì nghỉ, ở nhà lo việc
đồng áng phụ với bố mẹ và chăn tằm, dệt vải. Duyên phận
tình cờ đưa đến, tôi gặp người thanh niên ấy trong một buổi
chiều đã muộn. Khi tôi vừa đi hái dâu về thì thấy anh bị hỏng
xe đạp, đang hí hoáy sửa ở bên lề đường. Ở nhà quê, ngay ban
ngày còn khó chỗ sửa huống chi là trời sắp tối. 

Thấy bánh sau xe của anh xẹp lép mà anh không có đồ vá và anh hỏi thăm trong làng có chỗ nào sửa xe đạp không, tôi bảo ở nhà quê
người ta tiết kiệm, nhà nào có xe đạp cũng có đồ tự sửa lấy chứ đâu có tiệm sửa như ở thành phố. Thấy anh có vẻ lo lắng, tôi thương tình bảo thôi, về nhà tôi, tôi nhờ bố tôi sửa giùm. Anh dắt xe, đi bộ với tôi về làng. Qua câu chuyện, tôi được biết anh ở làng thuộc huyện phía trên, cách làng tôi khoảng hơn mười cây số, nếu nhờ bố tôi vá xong thì anh cũng có thể về được.

Chúng tôi quen nhau một cách ngẫu nhiên như vậy. Từ đó, lâu lâu
anh lại đạp xe xuống làng thăm tôi. Nhiều khi, trong mùa nuôi
tằm, gặp tôi đi mua dâu về giữa đường, anh bảo tôi ngồi lên xe,
anh chở giùm cả người lẫn dâu ở đằng sau xe. Tính anh ít nói,
người dong dỏng cao, hiền lành, lịch sự, mặt mũi thanh tú, đang
học đại học sắp ra trường nhưng cũng có công việc phụ với
bố. Tôi thầm yêu người thanh niên ấy lúc nào không hay.

Chúng tôi yêu nhau trong sáng và đẹp như vậy. Hai đứa chỉ hẹn
hò gặp gỡ nhau mỗi lần tôi đi mua và hái dâu ở làng bên. Chưa
bao giờ anh cầm tay tôi hoặc ngỏ lời yêu tôi, nhưng tôi biết anh
có cảm tình với tôi lắm. Có lần, anh nói anh sẽ về thưa với
cha mẹ tới thăm bố mẹ tôi, hai bên tìm hiểu nhau rồi anh sẽ xin
cưới tôi làm vợ. Tôi rất sung sướng. Bất cứ một người con gái
nào cũng cảm thấy sung sướng khi người yêu đặt vấn đề sẽ đưa
bố mẹ đến chơi để tìm hiểu rồi sẽ hỏi cưới mình. Gia đình
tôi không lấy gì làm giàu có nhưng cũng có bát ăn bát để và
sống rất nền nếp, hơn nữa tôi lại xinh xắn, kém anh 4 tuổi –
cái tuổi rất đẹp – chắc chắn bố mẹ anh sẽ vừa lòng.
Được biết gia đình người yêu của tôi rất khá giả, bố anh là
một bác sĩ thú y đã về hưu, công việc phát đạt, có cửa hàng
bán thuốc ngay trong nhà rất bề thế, nên bố mẹ tôi rất ưng ý,
mừng thầm cho con gái gặp duyên phận may mắn.
Sau đó đám hỏi được xúc tiến mau lẹ. Thật kỳ lạ, khi tiến
hành các thủ tục chạm ngõ, gặp gỡ họ hàng và bàn thủ tục
tiến hành lễ cưới, tôi không thấy có sự xuất hiện của anh,
người mà tôi đã yêu và sung sướng được lấy làm chồng. Thoáng
có chút phân vân nhưng tôi không dám nói ra. Ai lại chưa cưới mà
đã hỏi thăm nhau như thế thì ngại lắm.

Đám cưới diễn ra, bên nhà trai đến rước dâu cũng không thấy anh,
chỉ thấy các cụ lớn tuổi và họ hàng. Tôi, bố mẹ tôi và các
bà con thân thuộc trong họ đều rất ngạc nhiên, hỏi thì phía
bên nhà trai trả lời rằng mấy hôm nay anh mắc thi ở trên tỉnh,
không về được. Đến khi về tới nhà chồng, tôi mới té ngửa ra,
người chồng mà tôi làm đám cưới không phải là người con trai
tôi vẫn thường gặp, vẫn thường hò hẹn, vẫn thường được anh
chở giùm cả người lẫn hai bao lá dâu nặng khi trở về nhà trong
những buổi chiều; người đã gieo vào lòng tôi sự thương nhớ,
sự mong ngóng, sự chờ đợi; người đã làm tôi có những đêm thao
thức của thời con gái; người đã giúp tôi dệt nên những ước mơ
về một mái ấm gia đình với những đứa con xinh xắn.

Trong đám cưới, khi nhận ra người ngồi bên cạnh không phải là
anh, tôi bị sốc đến mức muốn ngã lăn ra đất vì choáng váng.
Người đóng vai chú rể có gương mặt giống người yêu của tôi như
hai giọt nước. Chỉ có tôi là người trong cuộc mới nhận ra đó
không phải là người tôi đã yêu thương, muốn lấy làm chồng. Tôi
cũng xin nói rõ là cái đám cưới của tôi đã diễn ra cách đây
mấy chục năm, thời ấy con cái ở nhà quê vẫn còn thấm đẫm cái
đạo lý nặng nề, cổ điển, là cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy.

Trong nhà có chuyện gì xảy ra, nếu đang có khách thì dù
chuyện lớn hay nhỏ cũng đều gác lại rồi lát nữa khách đã ra
về mới đóng cửa bảo nhau chứ không làm rùm beng, mang tiếng cả
nhà. Cái thời của tôi là như vậy, con người chưa dám bứt phá
trước những hoàn cảnh trớ trêu, cứ phải bấm bụng chịu đựng
trước đã rồi mới tính sau, tìm cách giải quyết.

Suốt đám cưới, ruột tôi nóng như lửa đốt. Cái người trong vai
chú rể ngồi bên cạnh tôi gương mặt và ngoại hình giống anh như
đúc nhưng trên gương mặt ấy, rỗng không, không khái niệm, không
tinh thần, không cảm xúc, không ý nghĩ… Lòng tôi hoảng loạn và
lo lắng điên đảo. Suốt cả đám cưới, hai họ ăn uống chuyện trò
rôm rả, trong khung cảnh ấy, không ai để ý đến cô dâu chú rể
sắc mặt thế nào.

Đám trẻ con bu kín hàng rào chỉ trỏ đám cưới. Chúng bàn tán
ỏm tỏi và thỉnh thoảng người lớn lại phải ra khua gậy đuổi
chúng đi. Ngày xưa, cứ nhà nào có đám cưới trẻ con lại tò mò
kéo nhau đến xem, bu kín cả hàng giậu trước nhà để coi cô dâu
chú rể, mà chủ yếu là xem đám cưới, xem mặt cô dâu, xem văn
nghệ và thò tay qua hàng giậu la ó xin thuốc lá “Thăng Long” hay
những chiếc kẹo xanh đỏ.

Tiệc cưới rồi cũng tàn. Ở quê tôi có phong tục là bố mẹ không
đưa con gái về nhà chồng, còn nếu đám cưới ở xa, làng này
sang làng khác thì bố đi nhưng mẹ không đi, tôi không hiểu tại
sao lại có phong tục như thế. Mọi người lục tục ra về. Tôi
hoảng hốt chạy theo bố tôi ra tận ngoài cổng. Tôi kéo tay bố
và nghẹn ngào nói với bố: “Bố ơi, chú rể không phải là anh K.
đâu, cả nhà mình bị họ lừa rồi”. Bố tôi biến sắc mặt, ngơ
ngẩn. Tôi không ngăn nổi nước mắt tuôn rơi. Phần vì sợ mọi
người về hết, phần vì bấn loạn tinh thần, tôi oà lên khóc.

Bố tôi suy nghĩ rồi an ủi: “Mọi việc đâu còn đó. Con cứ vào
trong nhà đi, dẫu sao bây giờ con cũng là gái có chồng rồi.
Ngày kia con về làm lễ lại mặt, có cả bố mẹ chú rể sang đấy
bố sẽ hỏi cho ra nhẽ”. Mọi người thấy tôi khóc, ai cũng an ủi
một vài câu là con gái lấy chồng thì như vậy chứ không việc
gì phải khóc. Bố mẹ chồng tôi bèn chạy ra đon đả chào từ
biệt bố tôi. Cái người gọi là chồng tôi mặt nghệt ra, đứng xem
tôi khóc.

Bà mẹ chồng ngoắc tay ra hiệu gì đó rồi kéo tay anh ta đến
bắt tay bố tôi để ông còn về. Sao lại bắt tay? Người Việt Nam
làm gì có cái lối con rể bắt tay bố vợ khi từ giã? Ra hiệu
mãi anh ta vẫn ngần ngừ hình như sợ hãi bố tôi lắm, bà phải
cầm tay anh ta đặt vào trong tay bố tôi anh ta mới cười hềnh
hệch và bắt tay ông “bố vợ”, điệu bộ hết sức ngớ ngẩn. Đến
bấy giờ cả tôi lẫn bố tôi đều sửng người như chết đứng.

Thì ra người thanh niên đó bị chứng câm điếc bẩm sinh. Anh ta
khỏe mạnh, đẹp trai và giống người yêu của tôi như đúc, chỉ có
điều bị câm điếc nên gương mặt không được khôn lanh mà hơi lơ
láo, dài dại do không có phản xạ âm thanh. Bố tôi lúc ấy không
thể ra về nổi nữa. Ông bảo mọi người cứ về trước còn mình
thì quyết định ở lại hỏi cho ra lẽ.

Ông nói với bố mẹ chồng tôi: “Tại sao lại có chuyện như thế
này, cậu K. đâu? Con gái tôi yêu cậu K. và đồng ý lấy cậu K.
chứ đâu phải người khác? Tại sao chuyện lại như thế, xin ông bà
giải thích giùm cho tôi hiểu. Gia đình tôi bị ông bà lừa gạt,
thật quá đau lòng”. Đến lượt bố mẹ chồng tôi lúng túng, hai
ông bà nhìn nhau. Ông bố chồng tỏ vẻ ngạc nhiên và nói có lẽ
thành thật: “Ơ, thế cháu K. chưa thưa chuyện gì với ông bà à?”.
“Không, chúng tôi có biết gì đâu”.

Cuộc chuyện trò khá căng thẳng diễn ra trong ngôi nhà 7 gian
bằng gỗ lim của phía nhà chồng. Đôi bên chỉ gồm có ông bà
thông gia, hai bố con tôi, và người chồng bất đắc dĩ của tôi.
Trong suốt cuộc nói chuyện, tôi chỉ biết khóc và bà mẹ chồng
cũng thút thít khóc.

Ông bố chồng tôi nói: “Chẳng dám giấu gì đằng nhà ông bà,
chúng tôi có 7 anh em nhưng 3 người đi bộ đội, đã hy sinh trong
thời kỳ chiến tranh. Còn lại 4 người, tôi là lớn nhất thì sinh
hai đứa con trai song sinh, còn 3 người kia, một người không có
con, hai người sinh toàn còn gái”. Ông ngừng lại để bố tôi hiểu
được tầm quan trọng trong việc “nối dõi tông đường” về phía
hai người con trai sinh đôi của ông, rồi tiếp: “Như ông bà bên nhà
và cháu đây đã biết – ông gọi tôi bằng cháu chứ không gọi
bằng con – cháu K. tức đứa em thì thông minh, tháo vát, học
hành giỏi dắn, còn thằng anh của nó tức cháu V. chẳng may mắc
chứng câm điếc từ nhỏ nên đầu óc phát triển chậm, không được
bình thường như những đứa trẻ khác”.

Ông mời bố tôi uống nước rồi nhìn con trai: “Cháu vì thiệt
thòi nên bị mặc cảm, ít ra khỏi nhà. Sự thật thì cháu cũng
có sức vóc, hiền lành, ngoan ngoãn nhưng ở nhà giúp bố mẹ
các công việc lặt vặt, thường là theo tôi đi phụ công việc chữa
bệnh cho súc vật ở thôn trên xóm dưới. Đến tuổi lấy vợ, bảo
cháu nhưng cháu không chịu. Ông thấy đó, sinh con ai sinh được số
phận, cái số cháu như vậy chúng tôi cũng thương cháu lắm”.
Ông hút một điếu thuốc lào, thở ra rồi tiếp: “Nhân có thằng
cháu K. đang học y khoa về ngành Đông y trên tỉnh, tôi bàn với
cháu là con kiếm vợ giùm cho anh con đi, nhưng nhớ lựa lời nói
rõ hoàn cảnh của anh con chứ đừng giấu giếm gì cả, nếu nhà
người ta ưng thuận thì được”.

Ông ngừng lại một lát đoạn kể tiếp: “Thế rồi được một thời
gian, thằng K. về nói chuyện với vợ chồng tôi là nó không kiếm
được vợ cho anh nó nhưng lại xin phép được cưới vợ trước. Tôi
mắng cho nó một trận, bảo rằng mày là đứa ích kỷ, anh mày
chẳng may khiếm khuyết thì mới khó chứ mày muốn lấy vợ lúc
nào mà chẳng được. Anh em như thể tay chân, mày phải giúp anh
mày trước đã, có gì thì sẽ tính sau”.

Ông tiếp: “Từ đấy tôi không thấy thằng K. nói gì thêm. Được một
thời gian, nó về và bảo vợ chồng tôi sang nhà ông bà thưa
chuyện. Xong nó lên trường đi học luôn. Đám cưới thằng anh, nhắn
nó về mà cũng không thấy nó về, vợ chồng tôi cũng không hiểu
vì sao”.

“Còn về việc vợ chồng tôi tới thưa chuyện với ông bà thì tôi
cứ nghĩ thằng K. đã có lời nói trước rồi và đã được ông bà
chấp thuận, có vậy thì gia đình tôi mới dám đến thưa chuyện
để xin hỏi cưới cháu đây cho con trai chúng tôi. Chúng tôi cũng
không nhắc đến khuyết tật của cháu nhiều kẻo sợ ông bà đổi
ý. Không ngờ thằng K. chưa thưa chuyện gì với ông bà. Gia đình
tôi thật có lỗi với ông bà và cháu. Tội lỗi đó rất lớn, tôi
không biết nói sao được, chỉ xin ông bà và cháu tha thứ cho gia
đình chúng tôi…”.

Nói xong, ông quỳ sụp xuống vái lấy, vái để. Nước mắt ông
trào ra và bà cũng khóc. Bố tôi giơ hai tay lên trời, cay đắng
thốt lên: “Giời ơi, tôi phải làm gì bây giờ? Sao giời lại bắt
con gái tôi chịu số phận khốn khổ thế này!”.

Bố tôi nói với vợ chồng ông thông gia: “Ông bà ác quá! Cả nhà
ác quá! Sao ông bà nỡ lừa gạt con tôi, bắt con tôi phải chịu
cái nghiệp chướng của nhà ông bà?”. Đoạn, bố tôi bảo tôi: “Về
nhà với bố mẹ. Không việc gì mà phải ở đây chịu khổ chịu
nhục. Đời con còn dài, về với bố mẹ rồi làm lại cuộc đời
con ạ”. Không hiểu vì lẽ gì mà trước lời lẽ của bố tôi, lúc
đó tôi lại im lặng, không đứng dậy xách chiếc va-li bằng mây đi
theo bố tôi trở về nhà. Tôi cứ như người u mê, ở lại căn nhà 7
gian bằng gỗ lim đó, ngổn ngang như mối tơ vò không sao tìm được
lối thoát.

Đêm tân hôn, người chồng câm điếc của tôi ngủ ở gian ngoài cùng
với bố. Tôi ngủ trong “phòng tân hôn” cùng với mẹ chồng. Đêm
đó, cả bà lẫn tôi đều ôm nhau mà khóc. Bà kể cho tôi nghe nỗi
buồn có đứa con trai khiếm khuyết trong khi nhà chồng có tới 7
anh em trai thì đã chết mất 3, còn 2 người kia sinh toàn con
gái. Tôi thấy thương bà, lòng tôi dịu đi mặc dầu vẫn ngổn
ngang, không hiểu cớ sự thế này cuộc đời mình rồi sẽ ra sao.
Tôi không thể chấp nhận sống với người chồng câm điếc nhưng
cũng không đành lòng theo bố bỏ ra về ngay khi vừa mới làm đám
cưới.

Bà mẹ chồng bảo tôi: “Cả nhà mang tội với con. Chỉ tại thằng
K. không nói rõ ràng, không cho con biết sự thật nên bố mẹ hóa
ra người lừa đảo. Bố mẹ chỉ mong con tha thứ cho bố mẹ, còn
mọi việc thì tùy con quyết định. Con muốn trở về nhà cũng
được mà ở lại đây cũng được, bố mẹ không dám ngăn cản”.
Tôi bị dằn vặt trắng đêm với nước mắt đau khổ. Sáng ra, V.
chồng tôi tự tay lễ mễ bưng một bát cháo gà hầm thuốc bắc
vào tận trong buồng cho tôi. V. chỉ ú ớ mấy tiếng và nở một
nụ cười ngớ ngẩn, để lên bàn rồi tẽn tò đi ra…

Tôi đổ bệnh ngay sau hôm ấy, sốt li bì và mê sảng. Trận ốm
thập tử nhất sinh, bệnh tôi mỗi ngày một nặng. Bố chồng tôi
sau khi bắt mạch, kê đơn bốc thuốc không đỡ, đành gọi K. về để
chăm sóc cho tôi vì K. đã học mấy năm y học cổ truyền.
Tôi ốm đúng ba tháng, tóc rụng xơ xác. Suốt 3 tháng ấy, ngày
nào K. cũng bắt mạch và kê đơn bốc thuốc, sắc cho tôi uống. Tự
tay K. làm các món canh hầm với thuốc bắc để tôi lấy lại sức
khỏe, lấy lại tinh thần. Có những lúc tôi đang thiu thiu ngủ, K.
tưởng tôi đã ngủ nên bèn quỳ xuống bên giường ăn năn sám hối.
Nước mắt của K. nhỏ xuống làm ướt mặt tôi không biết hàng bao
nhiêu lần, và K. nói thật rằng đã yêu tôi ngay từ lần đầu tiên
gặp gỡ mà không hề nhắm vào tôi để thực hiện công việc của
bố mẹ giao là kiếm vợ cho người anh trai bất hạnh. 

Chỉ là tình cờ thôi. Yêu thương tôi, K. về nhà xin bố mẹ cho cưới tôi. Bố mẹ K. không không đồng ý và giao trách nhiệm kiếm vợ cho
người anh. Biết là không thể thuyết phục được bố mẹ, khi bố
mẹ hỏi đã kiếm được người con gái nào chưa thì K. đã buột
miệng nói với bố mẹ về tôi và chỉ rõ nhà tôi. “Bố mẹ thử
sang bên ấy hỏi xem nhà người ta có đồng ý không chứ từ nay
trở đi con không thể thay bố mẹ kiếm vợ cho anh con được. Làm
việc đó thất đức lắm”.

Sau đó K. bỏ lên tỉnh, ở luôn trên trường không trở về nữa. Ở
nhà, bố mẹ K. đem lễ vật sang đặt vấn đề với gia đình tôi.
Trong khi đó thì bố mẹ tôi lại tưởng bố mẹ K. hỏi cưới tôi cho
K. nên mừng lắm. Thấy K. không đi cùng, bố mẹ tôi có hỏi nhưng
bố mẹ K. trả lời rằng K. đang mắc bận học thi trên trường nên
không về được. Một đằng muốn giấu giếm, không muốn nói tới
chuyện con mình bị khuyết tật, một đằng thì hiểu lầm vì quá
mừng rỡ con lấy được chỗ tốt, nên bố mẹ tôi đã vô tình khiến
cho bản thân tôi vướng vào sự bất hạnh này. 

Câu chuyện nghe ra có vẻ vô lý nhưng tôi chỉ biết vậy thôi, không hiểu rõ hơn. Suốt 3 tháng ốm tưởng chết, tôi nằm liệt trong buồng, mặc cho K. nói hoặc van xin tôi tha lỗi, tôi vẫn không nói nửa lời. Đem tình yêu và cuộc sống của tôi để đổi lấy hạnh phúc cho người
anh khuyết tật ngớ ngớ ngẩn ngẩn mà có thể tha thứ được hay
sao? Tôi giận lắm nên trên gương mặt hốc hác của tôi chỉ có hai
hàng nước mắt tuôn rơi…

Gia đình nhà chồng lo lắm, chỉ sợ tôi chết, mà thuê cáng để
võng tôi sang trả cho bố mẹ tôi thì cũng không được, bởi vì
lúc đi tôi khỏe mạnh, lúc về đau yếu thế này bố mẹ tôi đâu có
chịu, sẽ có chuyện thưa gửi, kiện tụng lôi thôi, từ đó sẽ vỡ
lở ra chuyện tôi bị tráo hôn chứ không yên được. Bố mẹ chồng
tôi đành liều, phó thác mọi chuyện cho trời và mời hết thầy
thuốc đông y lại đến tây y về chữa trị cho tôi, lại mời cả
thầy pháp về lập bàn thờ cúng tế, cầu xin cho tôi khỏi bệnh.
Tôi không chịu đi viện mà dứt khoát nằm ở nhà. Lắm lúc tôi
còn mong cho tôi chết để trả thù gia đình nhà chồng. Tôi không
thiết mạng sống của tôi nữa. Chết còn sướng hơn bị tráo hôn
trong lúc mới 18 tuổi đầu mà lại ngoan ngoãn, xinh đẹp chứ đâu
có hèn kém gì.

K. gầy sọp hẳn đi, lúc nào cũng ngồi bên giường bệnh của tôi
mà khóc vì ân hận. Có lẽ sự tận tụy của K. đã vực tôi dậy,
đem tôi trở lại với cuộc sống. K. nói rằng nếu tôi chết K.
cũng sẽ chết theo chứ không thể sống với sự giày vò quá lớn.
Ba tháng sau, tôi bắt đầu ngồi dậy được. Mái tóc rụng xác xơ
của tôi bắt đầu xanh trở lại. Người chồng câm điếc của tôi
mừng ra mặt. Mà sự thật là cả nhà đều mừng như vừa thoát
khỏi tai nạn chứ không phải chỉ một mình V. hoặc K.
Tôi bắt đầu uống được sữa và ăn được những bát canh hầm
thuốc bắc. Da tôi hồng hào trở lại, tóc mọc dài ra và môi đã
bắt đầu thắm…

Tôi khỏi bệnh, K. lại chính là người nói với bố mẹ cho K. thay
thế anh trai làm chồng tôi. K. quỳ lạy, van xin bố mẹ rằng anh
đã gây nên tội lỗi thì bây giờ phải đền bù cho tôi vì chúng
tôi yêu nhau từ trước khi chuyện hiểu lầm xảy ra, may mà tôi
sống chứ nếu tôi chết bố mẹ sẽ bị phiền phức đến như thế
nào. Tự K. van xin như thế nhưng ông bà lại tưởng tôi xúi giục K.
làm chuyện trái đạo lý đó. Cả làng ai cũng biết là tôi lấy
người anh câm điếc của K. chứ không phải lấy K., mọi người sẽ
nghĩ ra sao, sẽ đồn đại thế nào về câu chuyện thay bậc đổi
ngôi này.

Tôi ngồi chết sửng lắng nghe tất cả những bão tố trong gia
đình nhà chồng, lòng lạnh ngắt trước những lời K. năn nỉ bố
mẹ. Với trận ốm tưởng chết vừa qua của tôi, ông bà rất lo sợ
nên khi K. đề nghị như thế thì cũng ậm ừ, nói là để suy nghĩ
lại đã. Tôi biết ông bà sẽ đồng ý phần vì chiều con, phần vì
cũng quý mến tôi, muốn đền bù cho tôi, nhưng ông bà đâu có
hiểu rằng lòng tôi đã nguội lạnh, tình yêu của tôi đối với K.
đã chết, thà tôi đi ăn mày còn hơn muối mặt lấy K. làm chồng
mặc cho miệng đời mai mỉa. Con chim đã bị trúng tên một lần
thì sợ cả cành cây cong. Tôi oán ghét K., khinh bỉ K. dù K. đã
hối hận rất nhiều về việc làm không thể tha thứ được của
mình và đã hết sức tận tụy với tôi trong lúc tôi bệnh.

Bởi vậy khi ông bà hỏi ý kiến tôi về đề nghị của K., tôi nói
thẳng ra là tôi không còn yêu K. nữa và xin ông bà cho phép tôi
trở về với gia đình mình. Ông bà như trút được gánh nặng mặc
dầu cũng hơi tiếc tôi và khá tốn kém trong việc cưới hỏi cũng
như thuốc thang cho tôi vừa rồi. Tôi nói trong nước mắt: “Xin bố
mẹ cho con được tự quyết định cuộc đời của mình dù con không
biết sẽ phải làm lại ra sao sau khi ra khỏi căn nhà này. Con
biết bố mẹ buồn lắm nhưng xin bố mẹ cho con đi, con không thể ở
lại đây được”.

Mặc cho K. khóc lóc van xin tôi ở lại nhưng lòng tôi đã nguội
lạnh, K. làm sao hiểu được sau tất cả những gì K. đã làm thì
tình yêu trong tôi đã chết, không thể lấy lại được nữa.
Buổi chiều hôm ấy tôi ra đi. Đâu có ai biết tôi đã lấy chồng
mà vẫn còn là một cô gái trong trắng và mang một nỗi đớn đau
khó mong gột bỏ…

Chẳng hiểu tại sao V. câm điếc mà khi bố mẹ bàn bạc anh ta lại
biết được quyết định của tôi là sẽ ra đi. Suốt buổi sáng hôm
ấy tôi thấy nét mặt V. có vẻ buồn lắm. V. cứ luẩn quẩn đi qua
đi lại trước cửa buồng tôi (thật ra là buồng cưới của tôi và
V.) nhưng không dám vào. Tôi nhìn thấy ánh mắt, gương mặt nghệt
ra đờ đẫn của V., tôi hiểu anh ta dường như cũng đã linh cảm
được chuyện tôi sẽ bỏ anh ta.

Khoảng 3 giờ chiều, tôi xách chiếc va-li mây từ biệt gia đình
nhà chồng ra đi. V. đi theo phía sau một khoảng, tay xách chiếc
lồng có đôi chim Hoàng Khuyên đẹp như tranh vẽ mà V. vẫn quý như vàng, tôi không hiểu V. xách đi đâu. Gần hết quãng đồng, đến
chỗ gốc cây hoa gạo, bỗng V. đi rướn lên rồi dúi chiếc lồng
vào tay tôi. Tôi sửng người trước đôi chim quý mà V. vẫn coi như
báu vật, hằng ngày ngoài những lúc theo bố đi chữa bệnh thú y
trong làng, hễ về là lại chăm sóc, cho chim ăn, tắm cho chim và
dạy chim bằng những cử chỉ riêng mà chỉ V. với đôi chim kia mới
hiểu nhau được. V. tặng tôi món quà quý hóa đó ư?

Tôi dừng chân dưới gốc cây hoa gạo, ra hiệu cám ơn nhưng trả lại
V. lồng chim vì biết V. quý đôi chim đó lắm. V. xua tay lắc
đầu, lại giúi chiếc lồng vào trong tay tôi, miệng ú ớ và trên
mắt V. có hai dòng lệ. Tôi cũng ứa nước mắt, ra hiệu cám ơn V.
một lần nữa. Thế rồi V. quay đi, rảo bước, vừa đi vừa khóc
và không nhìn lại. Tôi nhìn theo, trong lòng lại càng thêm buồn.
Cái dáng phía sau của V. trên con đường đất trông mới lầm lũi
và đầy chịu đựng làm sao!

Tôi xách theo chiếc lồng chim, về nhà ở với bố mẹ một tháng
rồi theo một người họ hàng xa vào Gia Lai – lúc đó thuộc tỉnh
Kontum – trồng cà phê để đoạn tuyệt với quá khứ.
Hai năm sau, tôi lấy chồng. Chồng tôi là người quê mùa cục mịch,
ít chữ nghĩa nhưng tốt bụng, cả đời chỉ biết có làm lụng
trên nương trên rẫy.

Cuộc sống bình yên cứ thế trôi đi. Tôi sinh được một con trai,
một con gái. Khi các con hơn 5 tuổi, tôi dẫn chồng và hai con ra
ngoài Bắc, về bên quê nội rồi sang quê ngoại để thăm bố mẹ, họ
hàng. Mới hơn 7 năm trời, bố mẹ tôi vẫn còn sống, khỏe mạnh
và tôi được biết sau khi tôi bỏ ra đi, K. bị trầm cảm, bỏ dở
việc học ngay trước kỳ thi tốt nghiệp, ở lì trong nhà không
chịu lên trường mà cũng chẳng chịu tiếp xúc với ai. Cũng may
là K. chỉ lặng lẽ vậy thôi chứ đã học xong Đại học Y Dược Cổ
truyền, bốc thuốc, bắt mạch khá giỏi nên cũng đông người đến
chữa bệnh. Anh không chịu lấy vợ, ít cười, ít nói, cứ sống
thui thủi như một cái bóng trong nhà.

Còn về phần V. thì đã lấy vợ và có 3 con. Vợ V. là một cô
gái cũng câm điếc như V. ở làng bên nhưng khá đẹp và rất siêng
năng, do bố mẹ V. cưới hỏi cho. Trong ba đứa con thì chỉ có một
đứa bị câm điếc giống bố mẹ, còn hai đứa vẫn khỏe mạnh, bình
thường. V. vẫn cùng bố đi chữa bệnh thú y, còn vợ V. thì ở
nhà lo con cái, cơm nước, giặt giũ và các công việc nhà.

Trong thời gian về thăm quê tôi, không hiểu chồng tôi nghe ai đó
lắm chuyện kể lể nên biết được việc cũ của tôi đã từng một
lần lấy chồng rồi bỏ về nhà sau mấy tháng làm vợ. Kể từ
đó, sau khi trở về Gia Lai, cuộc hôn nhân của tôi không còn được
lấy một ngày hạnh phúc. Về tới nhà là anh ta chửi bới rồi
nhào vào đánh tôi, nói tôi là đứa lừa dối, đã từng có một
đời chồng mà giấu anh ta…

Thêm một lần nữa, cuộc đời tôi lại chìm trong bất hạnh. Tôi cố
giải thích nhưng anh ta đâu có để cho tôi nói. Một người đàn ông
quê mùa, lớn lên trong vùng đất đỏ ba-dan, cả đời chỉ biết có
nương rẫy và cây cà phê, cây tiêu, cây điều thì làm sao có đủ
tinh tế để nhớ lại cái hồi chúng tôi thành vợ thành chồng,
tôi mới ngoài 20 tuổi và vẫn còn là một cô gái trong trắng.
Tôi có nói chuyện đó nhưng anh ta vẫn tỏ vẻ hồ nghi. Sự ghen
tuông vô lý cộng với cảm giác bị vợ lừa gạt đã làm cho anh ta
mù quáng, sinh ra uống rượu và đánh đập tôi như cơm bữa. Khi
tôi mang thai đứa con thứ ba, anh ta đánh tôi đến nỗi bị trụy
thai…

Làm thân đàn bà mười hai bến nước, trong nhờ đục chịu, tôi cay
đắng chấp nhận tất cả. Đã vậy anh ta còn có thói quen giày vò
cái thân xác tôi dù tôi đã lớn tuổi, không còn ham thích
chuyện đó. Rồi tôi sinh thêm hai đứa con nữa, vậy là bốn đứa cả
thảy, hai trai, hai gái. Bố mẹ tôi ốm nặng anh ta cũng không cho
phép tôi về thăm. Đến khi ông bà lần lượt qua đời, tôi biết
tin, cả hai lần ra tới nơi thì chỉ còn kịp đi đưa đám tang, các
anh chị em trong nhà trách móc tôi lắm…

Tôi sống lầm lũi với bốn đứa con và với người chồng thô bạo,
say khướt. Một đời con người, ngẩng mặt lên, quay nhìn bốn phía
chỉ thấy điệp trùng toàn rừng cà phê với vùng đất đỏ ba-dan
này. Nước mắt tôi đã bao lần ướt đẫm, buồn cho cuộc đời bất
hạnh. Chồng tôi bây giờ đã già, nghiện rượu nặng, các con tôi
có đứa đã lập gia đình, có con cái. Thế nhưng mỗi lần lên cơn
say, chồng tôi vẫn lôi câu chuyện cũ năm xưa của tôi ra đay nghiến
khiến cho các con cũng buồn. 

Các con tôi, kể cả dâu và rể, không cháu nào là không biết chuyện bị tráo hôn của mẹ, câu chuyện mà tôi đã muốn chôn giấu thật kỹ kể từ ngày tôi rời bỏ quê nhà ra đi…